Afgelopen zondag ontmoet ik de familie Vermeulen bij de Tshilli Farm Stall. Wat is het fijn dat Irma, Coen en hun kinderen Lisa en Timo er zijn. Kwam redelijk vaak bij ze thuis in Son en nu zijn ze ineens hier! Na de lunch en boodschappen doen, stappen Irma en Lisa bij mij in en Coen en Timo volgen ons richting onze Farm. In verband met het stof houden ze afstand maar nu duurt het wel erg lang voordat ik ze in de achteruitkijkspiegel zie. Toch maar even draaien. Ze staan stil omdat ze een grote tak, waar ik overheen reed, tegen de bumper en het spatbord aan gekregen hebben. Ze kunnen niet meer verder. Het spatbord hangt los en we krijgen het niet los omdat de juiste sleutel niet bij het gereedschap zit. We, de dames, besluiten naar huis te rijden waar Peet Formule 1 (zijn enige must-kijken-sportding) zit te kijken. Zodra we thuis zijn, vertrekt Peter met zijn gereedschapskist naar de plek waar ze gestrand zijn. Gelukkig heb ik vanmorgen al een stoofpotje op het vuur gemaakt want alles loopt nu een beetje anders.

Het is al bijna donker als ze terugzijn maar ze zijn er! Gezellig!

We eten met elkaar. Wat fijn dat ze er zijn.

Maandag is een relaxdagje. We leiden de familie rond op de Farm, Irma knipt ons haar (super fijn) en verder eten we lekker, kampvuurtje, gezelligheid…wat wil een mens nog meer?

Dinsdag ga ik met de familie mee naar Khwai. Het is ongeveer drie uur rijden. Vlakbij onze Farm zien we twee koedoes en iets verder twee struisvogels. Gaaf! Als dit de voorbode is voor de dag dan wordt het een mooie!

In Maun doen we boodschappen en dan rijden we richting Khwai. Zodra we van de gravelweg afgaan richting de rivier belanden we in een groep van zeker veertig olifanten. Prachtig en spannend. Uiteindelijk is de weg vrij en we kunnen verder. Zodra we bij de Khwai-rivier komen, zien we zoveel dieren. Er zijn hier altijd al veel dieren maar nu is het extreem. Door de droogte dit jaar is de rivier een paradijs voor nog veel meer grote groepen olifanten, waterbokken, zebra’s en kluwen neushoorns. Fantastisch! Iedereen is super enthousiast maar zou toch nog wel graag een kat zien. We lunchen bij de auto bij de kampeerplekken van Magotho.

Daarna vervolgen we de rivier en we besluiten de rivier over te steken want vorige keer hebben Jeroen, Marie-Louise en ik daar een luipaard gezien. De eerste doorsteek, ziet er modderig uit en de tweede was vorige keer goed te doen. Dus zonder twijfel rijdt Coen de rivier in. Oepsie hij is een stuk dieper en het water gutst door de open ramen naar binnen. Een grote golf gutst over de voorruit. Coen geeft gas en we komen niet vast te zitten. Dat scheelde niet veel en commotie alom. We willen niet terug door het water dus stellen we de navigatie in op een ‘brug’. We zien niet veel dieren meer ook al is er een groot meer. We komen wel droog over en via de gravelweg rijden we terug naar Maun. We doen nog een bakkie bij René en Marije en dan gaan we huiswaarts.

Het laatste stuk naar huis gaat de zon onder…prachtig.

Thuis maken Irma en ik eten en we eten bij het kampvuur.

Woensdag is het alweer de laatste dag met elkaar. Het is een staddag want er moet een aantal reparaties aan de huurauto gedaan worden. Peter rijdt voor Coen en Timo uit en ik ga met Irma en Lisa naar een cattle post langs de oude weg waar de mensen altijd lachen en er heel veel kindertjes zijn om een deel van de kinderkleren, die Yvonne aan Irma heeft meegegeven, te geven. De rest van de kleding brengen we bij Feed a Child. Helaas is het al te laat om het project te bezoeken.

Bij de Old Bridge gaan we wat drinken en wachten op de mannen. In de waterpoel zitten vijf nijlpaarden en heel veel krokodillen. Van de mannen geen nieuws…het duurt en het duurt. We besluiten terug te rijden naar de stad om te gaan lunchen bij de Dusty Donkey. Intussen sluiten de mannen aan en ook Marije doet een bakkie mee. Dan is het vier uur en kan de auto opgehaald worden. Irma en ik gaan boodschappen doen. Vind het zo bijzonder…samen boodschappen doen in Botswana. Wie had dat ooit gedacht!? Irma was wel de eerste die zei, toen we vertelden dat we zouden gaan emigreren, ik kom en ze startte meteen met sparen. En daar is ze en nog met het hele gezin ook!

Onze laatste avond sluiten we af met een braai dat hoort er wel bij in Afrika natuurlijk!

Advertenties

Eind mei heb ik een aantal lokale leerkrachten en facilitators van NGO’s in Maun getraind in het Aflatoun-lesprogramma vanuit StartUp4kids. Vandaag ben ik uitgenodigd door een van de NGO’s Women Against Rape om een financiële workshop te geven. Zij hebben naast programma’s en coaching voor vrouwen ook programma’s voor tieners. In dit programma, Students Against Rape, maken ze jongeren bewust van issues als hiv/aids, gender, etc. Vandaag is er een bootcamp voor zestig jongens van dertien tot zestien jaar om problemen waar ze als jongens mee te maken hebben, bespreekbaar te maken via een interactief programma.

Ik ben een van de motivational speakers…klinkt wel mooi! Vanuit de organisatie wilden ze heel graag dat ik de jongens zou leren hoe ze een spaarplan maken.

Natuurlijk ben ik op tijd maar ben er nog steeds niet aan gewend dat hier altijd alles later begint. Niemand schijnt zich daar ook maar iets van aan te trekken ondanks dat ze een prachtige tijdsplanning gemaakt hebben. Dat doe ik dan ook maar niet. Een uur later gaat de bootcamp van start en na een uur is het mijn beurt. Dit is de eerste keer in Botswana dat ik met kinderen werk en dan nog wel met zestig tegelijk maar dat kan hier gewoon haha. De kinderen zijn een stuk rustiger dan in Nederland. Na actieve oefeningen over wensen en behoeften en sparen, heeft iedereen zijn persoonlijke spaarplan gemaakt.

Het was echt super leuk om te doen en fijn dat ik de jongens iets bij heb kunnen brengen…hier blijf ik toch altijd weer blij van worden.

Helaas is de rest van het programma in Setswana dus niet te volgen. Ik blijf nog tot de lunch, doe wat boodschapjes en dan rijd ik via onze nieuwe route naar huis.

Vanuit de stad rij je zo de natuur in. Het laatste stuk van de route loopt langs de ‘Buffalo Fence’, het hek dat ervoor zorgt dat de buffels de koeien niet besmetten met mond-en-klauwzeer. Maarrrr achter het hek waar we dus vlakbij wonen, woont de big 5. Vorige keer, toen we hier met René en Marije wandelden, hoorden we daar hyena’s en olifanten maar niet gezien. De olifanten komen overigens steeds vaker ’s nachts voorbij op ons plot te zien aan hun enorme voetafdrukken en dito drollen en op de nachtcamera hebben onlangs ook een hyena gehad. Zooooo cool! Super om hier te wonen!!

Verder gaat het ons goed! IJssel is definitief vertrokken dus zijn huis en workshop zijn weg waar we super blij om zijn. Op onze Farm verbeteren we steeds verder…een tweede watertoren wordt nu gebouwd voor ons toekomstige huis en bewatering van de farm, bewegwijzering naar onze huisjes, vernoemd naar onze ouders, hebben we gemaakt en we hebben de architect en haar man die aannemer is opdracht gegeven tot het bouwen van ons huis! Morgen gaan we de details bespreken! Yeahhh

Overnachten in de bush blijft z’n charme hebben. Olifanten naast mijn huisje, brullende leeuwen en het aparte geluid van de nijlpaarden. Goedemorgen!

Onze vlucht kon omgezet worden naar vandaag en gaat om half twaalf. James, een van de gidsen, brengt ons naar de airstrip. Knuffels als afscheid in het kamp en hetzelfde in Expeditions waar we nog even langsrijden.

Lieve mensen allemaal! En onderweg olifanten en giraffen…het blijft genieten!

Ik heb afgesproken om met Peet te lunchen in de Dusty Donkey, onze favoriete plek sinds een tijdje. Ook Jeroen en Katrijn zitten daar! Gezellig!!!

Dan is het boodschappen doen en terug naar huis! Veel olifantenpoep op de weg! En dan is het weer heel fijn om thuis te zijn. Peter heeft vannacht nog een civet voor de camera gehad. Zo gaaf! En, een duikertje heeft sinds kort zijn slaapplekje vlakbij ons huis. Zo leuk!

Vandaag geef ik de eerste training in Expeditions. Het hele team is aanwezig. Gaone verzorgt waar nodig de vertaling en deelt haar ervaringen sinds zij de training volgde. Het is heel fijn en inspirerend voor de deelnemers. In de ochtend gaat het vooral over hun mindset ten aanzien van geld en sparen door verschillende oefeningen die we doen. De lunch is fijn want we krijgen het lokale gerecht seswaa…heel zacht draadjesvlees wat ik erg lekker vind. In de middag gaan ze vooral zelf aan de slag met het maken van een eigen spaarplan en hun persoonlijke budget. Dit geeft ze heel veel inzichten en door het zelf te doen, vergeten ze het niet meer. De dag sluiten we af met de commitments die ze met zichzelf aangaan, een vragen- en feedbackronde en een gebed want dat is hier gebruikelijk.

Het was een fijne dag en ik ben heel blij met het resultaat.

Een van de gidsen brengt Gaone en mij naar het andere kamp waar we weer goed verzorgd worden. Vroeg naar bed!

Vrijdag geef ik de tweede training. Dit is een kleine groep van maar zeven deelnemers. Er is miscommunicatie geweest waardoor de mensen zich niet vrij kunnen maken van hun taken en niet iedereen wil meedoen. Dat betekent ook dat de derde dag niet doorgaat. Vind het echt heel jammer voor de mensen maar ook voor de effort om Gaone en mij hier te krijgen. Desalniettemin is het een super fijne en geslaagde dag! Wat een fijne mensen ook vandaag weer en zo dankbaar en enthousiast! Door de kleine groep zijn we wat eerder klaar en kan ik nog even op mijn terras lezen voordat we gaan eten.

Ik ben ontzettend dankbaar en blij en geniet van alle goede zorgen en het plezier wat iedereen met elkaar heeft. Een goede motivatie om Setswana te leren want ik heb geen flauw idee waar het allemaal over gaat 😁

Een paar enthousiaste reacties van de deelnemers:

De oefening waarin ik mijn persoonlijke budget gemaakt heb, was echt een eyeopener

Ik ben heel blij want ik heb nu een andere kijk gekregen op financiële zaken.

Ik ga direct een aantal dingen anders doen als ik thuis ben. Ik ga ook limieten stellen aan mijn uitgaven. Mijn ogen zijn echt open gegaan.

De tools ga ik de rest van mijn leven gebruiken en ik ga ze overbrengen aan mijn familie en later ook aan mijn dochter.

Het heeft mijn ogen geopend, dit had ik al moeten leren toen ik jong was.

Het was een positieve en productieve dag, gegeven door een enthousiaste trainer.

En van Gaone die in maart de training gedaan heeft: “Als ik mijn salaris krijg ga ik eerst zitten en een plan maken. Het heeft mijn leven veranderd.”

De komende dagen ga ik onze financial leadership training geven aan de staf van de safarikampen van African Bush Camps in Linyanti. Sowieso vind ik het super gaaf om trainingen te geven, laat staan midden in de bush en ik word nog in- en uitgevlogen ook. Hoe cool is dat?!

Om half elf vertrek ik samen met Gaone. Ze gaat de komende dagen tolken omdat niet iedereen in de kampen voldoende Engels spreekt. Met een klein vliegtuigje vliegen we dus naar Linyanti. We maken een aantal stops onderweg midden in de delta om mensen op te pikken. Vind het prachtig om boven de delta te vliegen. Heb de hele tocht zo’n beetje met mijn neus tegen de ruit geplakt gezeten om te kijken naar de meanderende rivieren en de komende vloed uit Angela. Omdat het zo’n ontzettend droog jaar is, is er te weinig water. Gelukkig zie ik toch veel water. Maar ik weet natuurljk niet hoe het in deze tijd van het jaar behoort te zijn!

Zo gaaf om olifanten, giraffen, buffels, gnoes en onder ons door vliegende visarenden te zien. Dit is echt genieten en hoeveel mensen kunnen zeggen dat ze zo naar hun werk gaan? Ben Jeroen en Katrijn echt ontzettend dankbaar dat ze dit mogelijk maken voor mij maar ook voor hun medewerkers om ze extra vaardigheden mee te geven.

Op de airstrip van Linyanti worden we opgewacht door Dutch die ons naar het nieuwe kamp van African Bush Camps brengt, het semi-mobiele kamp Expeditions. Dus mijn coole tocht naar mijn werkplek wordt vervolgd dwars door de bush in een safari-auto. Onderweg spotten we nog een groep olifanten.

In het kamp verken ik de plek waar ik morgen een training ga geven. Wauw wauw wauw wat is dit gaaf met uitzicht op olifanten, buffels en waterbokken.

We krijgen lunch en dan is er tijd om te relaxen. Om 16.00u staan Gaone en ik echter paraat want we mogen mee op gamedrive. Wat is dit genieten van de kans maar ook van de dieren en de zonsondergang. In het donker rijden we terug en met de schijnwerper zien we een honingdas en twee genets.

Dan is het tijd voor avondeten en mijn laatste voorbereidingen voor morgen. Ik zeg welterusten vanuit mijn prachtige en luxe safaritent.

Vandaag ben ik door Doreen, een van de deelneemsters aan de Aflatoun-training, uitgenodigd om hun organisatie Feed a Child Botswana te leren kennen en om twee van hun projecten te bezoeken.

’s Morgens vroeg rijd ik richting Maun net als de zon opkomt. Het blijft een eindje maar het is elke keer weer genieten om naar de stad te rijden, helemaal in het mooie ochtendlicht. Ik spot een serie verse olifantendrollen maar de olifanten zelf helaas niet. De auto is weer volgeladen met lifters. Het bespaart de mensen een behoorlijk stuk lopen naar de stad. Ze zijn eigenlijk altijd vrolijk maar ik versta er helaas helemaal niks van. Dat komt nog…

In het kantoortje word ik door Doreen voorgesteld aan Julia, de oprichtster en Rebecca, een Duitse medewerkster. Ik krijg uitleg over het project en ik vertel over het idee om het Aflatoun-programma te koppelen.

Eerst maar eens even een kijkje nemen… we rijden naar een van de wijken waar ze actief zijn. Via de kliniek worden kinderen van 0-5 die ondervoed zijn geselecteerd. Deze kinderen krijgen via Feed a Child elke ochtend een bord pap met daaraan toegevoegd alles wat ze nodig hebben. Ook zwangere moeders en ouderen boven de 65 krijgen een bord pap. Als alles wordt klaargezet, doet Rebecca activiteiten met de kinderen.

Gelukkig krijgen kinderen op school te eten van de overheid maar deze jonge kinderen vallen buiten de boot omdat de ouder(s) hun kinderen gewoonweg niet voldoende kunnen voeden terwijl voeding zo juist belangrijk is op deze leeftijd voor hun hele verdere ontwikkeling.

Het zet me wel aan het denken, natuurlijk is het goed en nodig om ervoor te zorgen dat deze kinderen voldoende eten krijgen maar het uiteindelijke probleem wordt hier niet mee opgelost. Daar zou ik graag aan werken met de organisatie. En hoe zou het zijn om als ‘opa’ dagelijks pap te krijgen en daar niet zelf voor te kunnen zorgen? Wat doet dat met hun zelfvertrouwen? Of is het geen probleem voor ze en kijk in nu door mijn westerse bril?

We bezoeken nog een tweede wijk en alle kinderen komen op ons afrennen en knuffelen ons. Zo lief!

Feed a child heeft ook een project in onze gemeenschap (Tsutsubega) en binnenkort ga ik daar samen met Doreen kijken.

Het is alweer even geleden dat we geschreven hebben. We zijn in intussen in Italië voor de trouwerij van Laura en Kamiel en in Nederland geweest met als doel onze persoonlijk leiderschapstraining Leadership2Impact te geven. Een super fijne anderhalve week maar ook weer fijn om thuis te zijn in de rust en de natuur.

Een mijlpaal die het vermelden waard is…het kenteken van onze Hilux is van Zuid-Afrika overgezet naar Botswana. Peet is daar voornamelijk mee bezig geweest en het was een hele klus maar gelukt!

We genieten ook van de filmpjes die onze nachtcamera maakt. Er gebeurt een hoop op onze Farm…stekelvarkens, aardvarkens, een genet, een Afrikaanse wilde kat en hertjes als bushbuck en de duiker zijn namelijk actief op ons plot. Zo ontzettend gaaf!

Direct na thuiskomst uit Italië en Nederland ben ik verder van start gegaan met het waarmaken van een van mijn dromen: het onderwijsprogramma van StartUp4kids ook in de regio Maun, waar we wonen, te gaan uitrollen. Maun is het stadje dat ligt aan de uitlopers van de Okavango-delta. Ondanks dat dit de ‘tourist hub’ is van Botswana leeft een groot deel van de bevolking in dit rurale gebied in armoede. Veel afstammelingen van de San (bush men) leven ook in dit gebied en vormen een minderheidsgroepering.

Al lange tijd voor onze emigratie ben ik in contact met de lokale NGO ‘Travel for Impact’. De directeur, Ruth Stewart, kent het Aflatoun-programma en is dolenthousiast. Ze ziet dit als een mooie toevoeging voor de projecten waar zij al actief voor is en omdat er grote noodzaak is voor financieel onderwijs om de cirkel van armoede te kunnen doorbreken voor kwetsbare kinderen en vrouwen in en om Maun.

Op 23 mei 2019 is het zover, want dan geef ik een driedaagse Aflatoun-training aan medewerkers van Travel for Impact, een aantal lokale leerkrachten en facilitators van NGO’s als Feed a Child Botswana, Bana Ba Lesatsi, Rhino Conservation Botswana en Students and Women Against Rape. In totaal zijn er 18 deelnemers en het bereik van het Aflatoun-programma zal gaan strekken van peuters tot vrouwen met het Aflatoun-programma bereikt gaan worden. Met veel plezier leren alle deelnemers over het Aflatoun-programma en doen ze actief mee aan de verschillende oefeningen en staan ze regelmatig ook zelf voor de ‘klas’ om hun vaardigheden op het gebied van actieve lesmethoden te verbeteren.

Op zaterdag sluit ik de training af. Een van de deelnemers is zelfs in tranen: “Dit programma is zo fantastisch en precies wat we nodig hebben voor onze kinderen. Ik kan niet wachten om het te gaan implementeren!”.

De komende periode zal in samenwerking met de NGO’s de implementatie plaatsvinden waarbij ik samen met Tumie van Travel for Impact zal gaan zorgen voor het begeleiden van de Aflatoun-trainers en voor het monitoren en evalueren. Wordt vervolgd dus…